ΒΟΥΛΗ Επί του ... Περιστυλίου

ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ | ΑΦΙΕΡΩΜΑ

Ιωάννης Καποδίστριας, Λιθογραφία Gr.F.von E. Εθνικό Ιστορικό Μουσείο

– νεωτερική παράταξη και άνδρες που αντιπολι τεύθηκαν τον κυβερνήτη, ή από ιστορικούς που αντιλαμβάνονταν την ιστορία μέσω των παρα μορφωτικών φακών της νεοτερικότητας. γ. Το γεγονός ότι η δράση του Ιωάννη Καποδί στρια, τόσο στο Ελληνικό Ζήτημα, όσο και στο διεθνές διπλωματικό πεδίο, ενσάρκωνε το αν θρωποκεντρικό κεκτημένο του Ελληνικού Κό σμου της Βυζαντινής Εποχής και είχε ως πρό ταγμα την μετάβαση του Κόσμου στην μεγάλη κλίμακα των κρατών – εθνών από τον Ελληνικό δρόμο , και ως εκ τούτου δεν εντασσόταν και δεν ικανοποιούσε τα πολιτικά δόγματα της νεοτερι κότητας με αποτέλεσμα να απογοητεύει μερικώς τους ιστορικούς που εμπνέονταν από τα δόγματα αυτά, καθώς δεν ήταν σε θέση να κατανοήσουν και να ερμηνεύσουν την δράση του και τα προτάγ ματα που υπηρετούσε, τα οποία προέτρεχαν κατά πολύ της εποχής του. ΙΙ. Η ΣΤΟΧΕΥΣΗ ΤΗΣ ΣΥΓΓΡΑΦΗΣ ΚΑΙ ΤΗΣ ΚΥΚΛΟΦΟΡΙΑΣ ΤΗΣ «ΙΣΤΟΡΙΑΣ ΤΗΣ ΝΕΩΤΕΡΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ» Η συγγραφή και η κυκλοφορία της Ιστορίας της Νεότερης Ελλάδας από την πτώση της Ανατολι κής Αυτοκρατορίας, έχει διττό στόχο, αφενός στο πεδίο των διεθνών σχέσεων , όπου στοχεύει στην τεκμηρίωση και απόδειξη της αδιάπτωτης συνέχειας του Ελληνικού Έθνους και επέκεινα στο απαράγραπτο δικαίωμα της αυτοδιαθέσεως του , αφετέρου δε, όσον αφορά στο Ελληνικό Έθνος στην εδραίωση της αυτογνωσίας και της ιστο ρικής του συνείδησης ενόψει της απελευθέρω σής του. Ο Καποδίστριας επιδίδεται σε μία προσπάθεια για τη διεθνοποίηση του ελληνικού ζητήματος πρωταρχικά μέσω της διεθνούς διπλωματίας, αλλά και με την πνευματική και ιδεολογική συ νέργεια ενός ιστορικού έργου, που μετατρέπεται σε έναν δίαυλο επικοινωνίας με τη Δύση. Κυρίως όμως μέσω ενός έργου ικανού να παγιώσει τις έννοιες της εθνικής αυτοσυνειδησίας και της εθνικής ταυτότητας, ως συνεκτικών στοιχείων του αναδυόμενου κράτους, στοχεύοντας ταυτό χρονα στην ευρωπαϊκή τους προβολή, μέσω της άρθρωσης και της διαμεσολάβησης λόγου κατε ξοχήν ιστορικού. Πράγματι η κυκλοφορία του βιβλίου το 1828 θα έχει σημαντική και ευρύτατη απήχηση στους ευρωπαϊκούς λογοτεχνικούς κύκλους γεγονός που επικυρώνεται και από τις διάσπαρτες ανα φορές σε έγκριτα έντυπα , όπως π.χ. στη φλωρεντινή Antologia του Vieusseux (τ. XXXII, Ottobre, Novembre, Dicembre 1828, no XCIV Ottobre 1828,σσ. 83–104) στην παρισινή εφημερίδα Le Constitutionnel : journal du commerce, politique et littéraire, όπου

78 ΤΕΥΧΟΣ_ 093 Τέτοιο έγγραφο επίσης αποτελεί και το από Αυγούστου/Σεπτεμβρίου 1822 δεύτερο Υπό μνημα προς τους αγωνιζόμενους Έλληνες (που περιέχεται στο πρόσφατα μεταφρασθέν Βιβλίο), το οποίο έμεινε στο σκοτάδι μέχρι την δεκα ετία του 1960 και ανευρέθη από τον δικηγόρο Θεόδωρο Σ. Μακρή στο Αρχείο του Κερκυραίου αγωνιστή Ιωάννη Βαπτιστή Θεοτόκη , χωρίς αναγραφόμενο τόπο και χρόνο σύνταξης, συνο δευόμενο από ιδιαίτερο συνοδευτικό σημείωμα που απευθυνόταν «προς του φίλους ομογενείς», φέρον αντί υπογραφής την φράση «εις των γνω στών φίλων σας» , και σημειώνοντας ως τόπο και χρόνο σύνταξής του «Εν Κερκύρα την 20 Αυ γούστου α’ Τρυγητίου 1822». Η ιδιόγραφη αυτή συνοδευτική επιστολή διαβιβάζει «την εσώ κλειστη επιστολή του φιλογενούς συμπολίτου μας, του λειτουργού του Αυτοκράτορος Αλεξάν δρου» από την οποία καταδεικνύεται χωρίς αμφι βολία ότι πρόκειται για τον Ιωάννη Καποδίστρια.

Οι παράγοντες που οδήγησαν στην αφάνεια ση μαντικό μέρος από το έργο του κυβερνήτη είναι οι παρακάτω: α. Η πολιτική του σταδιοδρομία , αφού από το 1801-1807 υπηρετεί ως γραμματέας (πρωθυ πουργός) της Επτανήσου Πολιτείας και από το 1809 – 1827 ως διπλωμάτης και υπουργός Εξωτερικών της Ρωσικής, σε συνδυασμό με την αφανή δραστηριότητά του για την απελευθέρω ση του Έθνους των Ελλήνων , που κατ’ ανάγκην κινείται στο διπλωματικό, πολιτικό και οργανω τικό ημίφως. β. Η πολιτική κατάσταση που κυριάρχησε στην χώρα μετά την δολοφονία του το 1831 , οπότε η χώρα θα κυβερνηθεί από τους πολιτικούς του αντιπάλους, οι οποίοι κατεδίωξαν τόσο τους οπαδούς του, όσο και την μνήμη του και κυριολεκτικά έθαψαν το έργο του , καθώς και το γεγονός ότι οι κυριότερες ιστορικές μελέτες για την εποχή εκείνη γράφτηκαν από την Κοραϊκή